บ้านวังดินเหนียว หมู่ที่ 3 ตำบลวังยาง อำเภอเนินมะปราง จังหวัดพิษณุโลก

http://Wangdinniaw.WordPress.com site

เรื่องเล่าประเพณีท้องถิ่น

ประวัติความเป็นมาของประเพณีกวนข้าวทิพย์

                ประเพณีงานบุญกวนข้าวทิพย์ของหมู่บ้านวังดินเหนียวหรือเมื่อสมัยก่อนเรียกข้าวทิพย์นี้ว่า “ข้าวมธุปายาตร” เป็นงานบุญที่ทำได้ยากมากเพราะต้องใช้เวลาในการเตรียมงานนานมากและเหน็ดเหนื่อยไปตามๆกัน ต้องใช้ความร่วมมือร่มใจกันจริงๆ งานนี้จึงจะสำเร็จไปได้ด้วยดี ความสามัคคีจึงต้องมาเป็นอันดับ ๑

                ประเพณีกวนข้าวทิพย์ ได้จัดทำขึ้นครั้งแรกเมื่อประมาณปี พ.ศ.๒๕๓๒ ได้กำเนิดขึ้นในขณะนั้น พระอาจารย์ดม ซึ่งเดินทางมาจากจังหวัดเพชรบูรณ์ และมาจำพรรษาอยู่ที่วัดบ้านวังดินเหนียว และได้เกิดความคิดขึ้นว่าทางวัดของเราควรจะมีการกวนข้าวทิพย์กันขึ้น ซึ่งขณะนั้น นายตุ้ย ตามไชยเป็นผู้ใหญ่บ้านในขณะนั้น และได้ปรึกษาหารือกันกับหลวงพ่อดมและคนในหมู่บ้านจึงได้ช่วยกันสืบสานต่อกันมาจนเป็นประเพณีของหมู่บ้านวังดินเหนียว และในปีที่ผ่านมาหมู่บ้านได้รับความอนุเคราะห์จากทางอบต.วังยางซึ่งเห็นความสำคัญของประเพณีกวนข้าวทิพย์ ให้เงินสนับสนุน ๑๐,๐๐๐ บาท ประเพณีนี้จึงได้จัดขึ้นเป็นประจำทุกปี

ขั้นตอนการจัดงาน (วัน เวลา พิธีการ)

                มีการจัดเตรียมวัสดุอุปกรณ์ที่จะใช้ในการทำบุญกวนข้าวทิพย์ล่วงหน้าประมาณ ๔-๕ วัน            การเตรียมงานวันแรก มีดังนี้

 

 ๑) จัดเตรียมสถานที่ กางเต็นท์จัดทำบริเวณมีรั้วกั้น เพราะต้องกวนข้าวทิพย์อยู่ในบริเวณที่จัดเตรียมไว้พิธีถึงจะศักดิ์สิทธิ์    รวมถึงจัดหาเตาขนาดใหญ่ ๖ เตา,กระทะใบบัวขนาดใหญ่ ๖ ใบ (ในแต่ละปีจำนวนที่ใช้ไม่เท่ากันขึ้นอยู่กับว่าทำมากน้อยเท่าไหร่) จัดเตรียมหาถ่าน ไม้พายสำหรับกวน

๒) จัดขบวนรถเพื่อแห่รับบริจาคสิ่งของภายในหมู่บ้านและหมู่บ้านใกล้เคียง ของที่รับบริจาค เช่น มะพร้าว ซึ่งจะใช้เป็นจำนวนมากประมาณ ๓๐๐ ลูก ฟักแฟง ฟักทอง ข้าวตอก ถั่ว งา นม เผือก มันต่างๆ ฯลฯ

๓) สำรวจดูว่าสิ่งของที่ได้รับบริจาคมานั้นพอสำหรับงานที่จะทำบุญหรือไม่ ถ้าไม่พอก็ไปซื้อหาที่ตลาดมาเพิ่ม เช่น แบะแซ ลูกเดือย ถั่ว งา ฯลฯ

๔) เตรียมปอกมะพร้าว ขูดมะพร้าว และเตรียมน้ำกะทิเพ่อใช้ในการหุงน้ำมันมะพร้าว เสร็จแล้วก็เตรียมปอกเปลือกผักผลไม้ต่างๆพร้อมที่จะนำไปนึ่งให้สุกและบดให้ละเอียด

๕)  รุ่งเช้าของวันงานกวนข้าวทิพย์นี้จะเริ่มทำพิธีตั้งแต่เวลา ๐๔.๓๐ น. ในพิธีพระสงฆ์ก็จะทำการสวด หลังจากนั้นก็จะให้เด็กผู้หญิงบริสุทธิ์ที่ยังไม่เคยมีประจำเดือน แต่งชุดขาวเพื่อที่จะทำพิธีกวนก่อน เมื่อพิธีสงฆ์และพิธีพราหมณ์เสร็จแล้วจึงให้ชาวบ้านช่วยกันกวนต่อ

                การทำบุญกวนข้าวทิพย์มีขั้นตอนที่ละเอียดอ่อนต้องทำทุกขั้นตอนให้ถูกต้อง และต้องใช้เวลานานประมาณ ๘-๑๐ ชั่วโมง กว่าจะได้ข้าวทิพย์ที่สมบูรณ์แบบต้องใช้คนกวนจำนวนมากสับเปลี่ยนกันเข้าไปกวนในพิธี แต่ละคนต้องกวนให้ได้อย่างน้อย ๓ รอบ ถ้าไม่ครบห้ามออกจากพิธี และก่อนเวลาเข้าพิธีกวนต้องถอดรองเท้า แสดงถึงความเคารพเพราะโบราณได้ยึดถือสืบเนื่องกันมา

 

 

 

ความเชื่อ

                ความเชื่อที่เล่ากันมาแต่โบราณว่าถ้าใครได้กวนข้าวทิพย์นั้นจะมีสุขภาพทั้งทางกายและใจดี ได้บุญมาก ข้าวทิพย์ที่ได้รับแจกนี้จะเป็นยาวิเศษขนานหนึ่งก็ว่าได้ เวลาจะกินต้องอธิษฐาน บางคนก็หายจากอาการเจ็บป่วยที่เป็นอยู่

                น้ำมันข้าวทิพย์เป็นน้ำมันที่เชื่อกันว่าสามารถช่วยรักษาอากาปวดเมื่อยตามกล้ามเนื้อตามข้อกระดูกต่างๆได้ น้ำมันข้าวทิพย์นี้จะมีไม่มากเพราะกว่าจะกลั่นกรองได้ต้องรอจนข้าวทิพย์ได้ที่ และก็เป็นที่ต้องการของคนในหมู่บ้านมากโดยเฉพาะคนเฒ่าคนแก่ท่านรู้จักและเห็นคุณประโยชน์ของข้าวทิพย์และน้ำมันข้าวทิพย์เป็นอย่างดี นอกจากนี้น้ำมันข้าวทิพย์ยังสามารถรักษาแผลที่เกิดจากไฟไหม้น้ำร้อนลวกได้อีกด้วย

                ประเพณีกวนข้าวทิพย์ของบ้านวังดินเหนียวนี้จะทำกันในช่วงเทศกาลออกพรรษา วันออกพรรษาจะเป็นการทำบุญตักบาตรเทโว ตักบาตรข้าวสารข้าวสุกและถ้าใครไปทำบุญที่วัดในวันนี้ก็จะได้รับการแจกข้าวทิพย์กัน และก็จะมีผู้คนไปวัดมากเป็นพิเศษจนศาลาวัดแคบไปถนัดตา บางบ้านก็พากันไปยกครอบครัวเลยก็ว่าได้ ส่วนลูกหลานที่ไปทำงานต่างจังหวัดก็กลับมาบ้านกันมากมาย ดังนั้นช่วงเทศกาลออกพรรษาของที่นี่จึงเป็นช่วงที่ทุกคนมีความสุขอิ่มบุญกันถ้วนหน้า

                ถ้าหากท่านใดสนใจอยากจะมาเที่ยวงานบุญกวนข้าวทิพย์ของหมู่บ้านของเราก็ขอเชิญมาได้ในช่วงเทศกาลออกพรรษาได้เลย เพราะเราจัดงานกันทุกปี หรือสอบถามที่ตั้งของหมู่บ้านติดต่อมาได้ที่เบอร์โทร 085-4014100 ตามวันและเวลาที่เหมาะสม

                                                    ผู้ให้ข้อมูล นางบุญไทย                      สมใส ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน

Advertisements

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: